Cầu nguyện – Bí quyết hạnh phúc gia đình kitô giáo

CẦU NGUYỆN – BÍ QUYẾT HẠNH PHÚC GIA ĐÌNH KITÔ GIÁO

Khi đề cập đến hoàn cảnh gia đình trong thế giới hôm nay, ngoài những điểm tích cực, thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II còn nói đến những tiêu cực mà ngài gọi là những thoái hoá về những giá trị căn bản: quan niệm sai làm trên lý thuyết và thực hành về sự độc lập hai vợ chồng, những mập mờ về tương quan quyền uy của cha mẹ và con cái, các vụ ly dị gia tăng, vết thương về sự phá thai, sự ích kỷ …

Và trong Thư Mục vụ năm 2002, Hội đồng Giám mục Việt Nam cũng ưu tư về hình ảnh đẹp của gia đình Việt đang dàn bị đánh mất: hình ảnh một gia đình “trên thuận dưới hoà trong một mái nhà đầm ấm”. Những nguy cơ này ít nhiều đều ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình mà nguyên nhân gián tiếp được nêu lên là: sự xáo trộn trong sinh hoạt, sự hưởng thụ ích kỷ, lối sống sa đoạ, tệ nạn xã hội, sự suy giảm đạo đức …

Hạnh phúc gia đình là điều mong ước của mọi người, nhất là Kitô hữu và họ tìm cách để bảo vệ hạnh phúc cho gia đình mình. Một trong những bí quyết để kiến tạo và bảo vệ hạnh phúc gia đình, đó là sự cầu nguyện. Vậy, chúng ta cùng xem xét càu nguyện sẽ bảo vệ hạnh phúc như thế nào và cách thực hành cầu nguyện trong gia đình Kitô giáo.

Cầu nguyện bảo vệ phúc gia đình

Trước hết, cần có một định nghĩa về cầu nguyện. Thực ra có rất nhiều định nghĩa về cầu nguyện, nhưng tựu chung lại có thể nêu vắn gọn thế này: cầu nguyện là nâng tâm hồn lên với Chúa (elevatio mentis ad Deum). Đây là cách định nghĩa của ông Evagriô Ponticô (345- 399), trong đó gồm ba yếu tố: nâng lên, tâm hồn và Thiên Chúa. Đỉnh cao của cầu nguyện là việc kết hiệp với Thiên Chúa trong tình yêu.

Cách chung, khi càu nguyện, con người đi vào cuộc đối thoại thẳm sâu với Thiên Chúa như hai người bạn: “hàn huyên – homilia – với Chúa”. Anh mở rộng tâm hồn để biểu lộ những tâm tình, những ưu tư của mình; anh lắng nghe tiếng Chúa nói và nhận thêm được sức mạnh từ nơi Người. Thiên Chúa là Đấng mà anh tin tưởng tuyệt đối, Thiên Chứa là Đấng nhân từ luôn ban cho anh hạnh phúc, cũng như cho gia đình mà anh đang sống. Chính Thiên Chúa, qua việc cầu nguyện, sẽ chỉ cho mỗi thành viên trong gia đình biết cách sống làm sao để kiến tạo hạnh phúc cho mình và cho gia đình.

Do vậy, việc cầu nguyện liên lỷ với Thiên Chúa là thiết yếu. Nhưng không phải lúc nào mỗi người đều có thể cầu nguyện liên lỷ cách dễ dàng. Dĩ nhiên, việc gì cũng phải có sự cố gắng và tập tành, cầu nguyện cũng cần đi từng cấp độ của nó, nhưng trước hết là dần ý thức sự hiện diện của Chúa trong từng lời nói, từng cử chỉ và từng hành động của mình, rồi dần đến việc cảm nghiệm Chúa qua từng biến cố cuộc sống và tâm tình với Người ngay trong những sự kiện cuộc đời.

Thánh Augustinô tóm gọn cầu nguyện trong sự: tâm tình cầu nguyện và tác động cầu nguyện. Tâm tình cầu nguyện hệ tại việc kết hiệp với Thiên Chúa. Theo đó, việc cầu nguyện không bị giới hạn về không gian và thời gian, nghĩa là cầu nguyện liên lỷ mà chúng ta vừa nói trên. Còn tác động cầu nguyện thì nhắm đến thời khắc được dành ra để cầu nguyện. Theo đó, việc cầu nguyện bị giới hạn về thời gian, nghĩa là chỉ có những thời giờ nhất định để cầu nguyện, còn dành thời gian để làm những bổn phận khác nữa. Đó là cách cầu nguyện chung hay kinh nguyện chung mà chúng ta sẽ đề cập dưới đây.

Đức Giêsu cầu nguyện liên lỷ trong khi giảng dạy và chữa bệnh, trong suốt cả ngày sống. Người luôn sống kết hiệp với Chúa Cha qua việc cầu nguyện. Người cũng dạy các Tông đồ và mọi người càu nguyện luôn và cho thấy cần thiết phải cầu nguyện.

Kitô hữu sẽ không cảm thấy hạnh phúc trong cuộc đời theo Đức Kitô nếu không cầu nguyện. Đức cha Têophanô sánh việc cầu nguyện như là hơi thở của tâm thần. Giống như thân xác mà không ăn không thở là chết, thì tương tự như thế, tâm thần càn sự cầu nguyện bởi vì nó mang lại lửa đức ái sưởi ấm tâm hồn. Thánh Gioan Climacô ca ngợi rằng “cầu nguyện làcứu độ thế gian, là bình an với Chúa, là thứ tha tội lỗi, là thành luỹ chổng lại cơn cám dỗ, là sự hoà giải các cuộc tranh giành, là công tác duy nhất của các thiên thần, là lương thực cho các linh hồn, là niềm vui mai hậu, là hoạt động kéo dài đến mãn đại.”

Như thế, gia đình Kitô hữu cũng phải cầu nguyện là điều hiển nhiên. Mỗi thành viên trong gia đình (ông bà, cha mẹ, con cái …) đều cần cầu nguyện, càu nguyện nâng đỡ đời sống gia đình và làm cho gia đình hạnh phúc, vì mọi người đều sống theo sự hướng dẫn của Chúa. Có Chúa ngự trong gia đình và mỗi người cảm nghiệm như vậy thì hạnh phúc sẽ luôn có trong gia đình là chắc chắn. Nếu như gia đình không tránh khỏi những bất hoà và xung đột thì cầu nguyện sẽ là sự hoà giải. Nếu trong gia đình người này có lỗi với người kia thì càu nguyện sẽ là sự tha thứ. Nếu gia đình có những lo âu buồn phiền giữa bao thử thách gian nan thì cầu nguyện sẽ đem lại niềm vui và bình an. Nếu gia đình, xét như là một tế bào của xã hội, sống giữa những cám dỗ của sự xấu trong xã hội, thì cầu nguyện sẽ là thành luỹ che chở giữ gìn.

Đối tượng của càu nguyện mà các thành viên nhắm tới là Thiên Chúa. Chính Thiên Chúa, Đấng đã kết hợp cha mẹ, Đấng đã ban con cái như hoa trái của tình yêu vợ chồng, sẽ là điểm nối kết mọi thành viên gia đình. Chính Thiên Chúa luôn ngự trong gia đình nếu họ luôn biết cầu nguyện với Người. Những hoa trái của cầu nguyện đều phát sinh từ Thiên Chúa. Nếu họ biết kết hiệp với Thiên Chúa thì họ sẽ nhận được những hoa trái ấy (bác ái, hoan lạc, bình an, nhẫn nại, nhân hậu, từ tâm, trung tín, hiền hoà, tiết độ]. Chúng tạo nên hạnh phúc cho gia đình.

Gia đình cầu nguyện như thế nào?

Trước tiên cần khẳng định rằng cha mẹ phải là những người tiên phong và mẫu gương cho con cái trong việc cầu nguyện. Điều đó giả thiết rằng cha mẹ trong trách nhiệm giáo dục đức tin cho con cái, cũng dạy chúng cầu nguyện. Làm sao để cha mẹ và con cái có thói quen cầu nguyện: cầu nguyện liênlỷ và cằu nguyện theo các giờ nhất định, về điểm này, chúng ta hãy nghe giáo huấn của Đức Phaolô VI dành cho các bậc cha mẹ :

“Hỡi các bà mẹ, chị em có dạy cho con cái của mình những lời kinh của người Kitô hữu không ? [...] Chị em có lần hạt chung với chúng ở gia đình không? Còn những người cha, anh em có biết cầu nguyện chung với con cái, với cộng đồng gia đình, ít là thỉnh thoảng không? Gương sống của anh em qua sự ngay thẳng trong tư tưởng và hành động, được hỗ trự bằng ít nhiều kinh nguyện chung, quả là một bài học sống, một hành vi thờ phượng đáng tuyên dương. Như thế, anh em đang đem bình an vào trong tổ ấưi gia đình anh em: ‘Bình an cho nhà này’. Đừng quên rằng làm như thế là anh em đang xây dựng Hội Thánh.”

Cầu nguyện chung

Như đã nói, một mặt mọi người trong gia đình không phải lúc nào cũng cầu nguyện mà không làm gì cả,mặt khác họ phải lo nhiều công việc bổn phận: học hành, buôn bán, giao dịch, thăm hỏi… Thế nên, gia đình, vì không thể bỏ qua việc kinh nguyện chung, cần phải có giờ nhất định để cầu nguyện. Thiết nghĩ, tuỳ hoàn cảnh mỗi gia đình, có thể dành giờ cầu nguyện chung vào ban sáng hay buổi tối. Ở Việt Nam, các gia đình thường đọc kinh tối với nhau, sau bữa cơm gia đình. Đó là giờ nghỉ ngơi sau một ngày làm việc mệt nhọc và trong giờ này họ dâng lên Thiên Chúa lời nguyện tạ ơn và xin Người chúc lành cho một đêm nghỉ ngơi bình an.

“Vợ chồng cùng cầu nguyện với nhau, cha mẹ và con cái cùng cầu nguyện với nhau. Sự hiệp thông trong kinh nguyện vừa là hoa trái vừa là đòi hỏi của sự hiệp thông mà các bí tích Rửa tội và Hôn phối mang lại.” Khi cầu nguyện chung như vậy, chính Đức Giêsu hiện diện giữa gia đình và những lời cầu xin của gia đình xứng đáng được Chúa Cha nhận lời (Mt 18,19-20].

Câu nguyện bằng Lời Chúa

Khi khẳng định rằng “Lời Chúa là ngọn đèn soi cho con bước, là ánh sáng chỉ đường con đi” (Tv 118,105), thì một cách gián tiếp, Vịnh gia muốn nói đến tầm quan trọng của Lời Chúa trong cuộc đời, đến nỗi có thể nói Lời Chúa là lẽ sống. Cộng đoàn Hội Thánh được Lời Chúa quy tụ lại để được giáo huấn và kín múc sức mạnh nơi Lời, mà cụ thể là trong Thánh lễ mỗi ngày. Chính trong Lời Chúa, mà “Chúa Cha trên trời bằng tất cả lòng trìu mến đến gặp gỡ con cái mình và ngỏ lời với họ.” Và Lời Chúa trở thành lương thực cho linh hồn, nguồn sống thiêng liêng, tinh tuyền và trường cửu cho con cái Hội Thánh. Gia đình, xét như là Hội Thánh tại gia, cũng được Lời Chúa quy tụ, trong đó cha mẹ và con cái hiệp nhất trong Lời. Lời Chúa sẽ hướng dẫn mỗi thành viên cách sống để kiến tạo hạnh phúc cho gia đình mình.

Một cách cụ thể, chính việc đọc kinh chung (thường giờ kinh tối) là thời gian phù hựp để mọi người trong gia đình quy tụ lại để lắng nghe Lời Chúa. Đó là lời dạy của Hội đồng Giám mục Việt nam năm 2000 : “Bậc cha mẹ phải cố gắng biến những giây phút cả gia đình qui tụ bên nhau thành cơ hội để cầu nguyện, đọc và suy niệm Sách Thánh.” Lời Chúa thấm nhuần vào tâm hồn mỗi người sẽ phát sinh những hoa trái thánh thiện cho gia đình. Để được như vậy, mỗi thành viên trong gia đình, như đức Maria, luôn suy đi nghĩ lại Lời Chúa và áp dụng vào đời sống hằng ngày.

Cầu nguyện bằng kinh Mân Côi

Có thể nói trong các việc đạo đức, đọc kinh Mân Côi là một phương cách cầu nguyện dễ dàng nhất. Mọi người, từ trẻ em đến người già đều có thể đọc kinh này mọi lúc mọi nơi.

Lời kinh tuy đơn sơ giản dị nhưng lại chất chứa một ý nghĩa cao sâu đến nỗi kinh Mân Côi được coi là bản Phúc Âm tóm gọn. Đọc và suy niệm kinh Mân côi chính là đọc và suy niệm về công trình cứu độ của Thiên Chúa thực hiện noi Đức Giêsu và mẹ Maria.

Việc đọc kinh Mân Côi trong gia đình được các Giáo hoàng đề nghị, nhất là thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II, ngài đã dành một Tông huấn (Rosarium Virginis Mariae) để nói về tầm quan trọng của kinh Mân Côi trong đời sống Hội Thánh và gia đình. Đức Phaolô VI khuyến dụ: “Tràng chuỗi kính Đức Trinh Nữ Maria phải được coi là một trong những kinh nguyện chung tuyệt hảo và hữu hiệu nhất mà Hội Thánh mời gọi mọi người trong gia đình Kitô hữu đọc với nhau. Tôi vui sướng tưởng nghĩ và tha thiết hy vọng rằng, khi gia đình sum họp để cầu nguyện, việc lần chuỗi Mân Côi sẽ là một hình thức được quý chuộng và thực hành thường xuyên.” Và thánh Giáo Hoàng Gioan Phaolô II còn thêm rằng, việc đọc kinh Mân Côi là cách thức trung thành với Đức Maria và noi theo cuộc sống của Mẹ, nhờ đó, sự hiệp thông trong gia đình được nuôi dưỡng và là yếu tố phát triển linh đạo gia đình mà đạt tới hạnh phúc.

Kết luận

Một lần nữa, chúng ta khẳng định lại với nhau rằng việc cầu nguyện trong gia đình hết sức cần thiết. Nó được thể hiện cụ thể cách riêng nơi mỗi thành viên trong việc cầu nguyện cá nhân với Thiên Chúa và cách chung là cầu nguyện chung với nhau trong giờ kinh nguyện chung gia đình. Chính khi cầu nguyện, gia đình có Thiên Chúa hiện diện, hướng dẫn và gìn giữ. Nhờ đó, gia đình trở nên hạnh phúc. Thiên Chúa cũng là nguyên nhân chính tác động nơi mỗi thành viên cầu nguyện để luôn ý thức và xây đựng hạnh phúc trong gia đình mình. Không cầu nguyện, chắc chắn, gia đình sớm muộn gì cũng sẽ có những xung đột, những bất hoà, những đổ vỡ và những đau khổ bởi vì không có Thiên Chúa hiện diện. Xin Thiên Chúa chúc lành và ban hạnh phúc cho mỗi gia đình và cho toàn thể gia đình nhân loại.

Giuse Đình Chiến OP

Đọc thêm

ASEAN cứng giọng với Trung Quốc về Biển Đông: Thời cơ cho Việt Nam

Người đăng: Nhật Tân | 19.08.2014

Các ngoại trưởng Asean trước hội nghị với ngoại trưởng Trung Quốc tại Naypyitaw ngày 9/8/2014.
REUTERS/Soe Zeya Tun

Phải chăng các hành động khiêu khích ngày càng dữ tợn của Trung Quốc tại Biển Đông, đặc biệt là đối với Việt Nam với vụ giàn khoan HD-981, đã bắt đầu khiến cho khối ASEAN bớt dè dặt trong đối sách nhắm vào Bắc Kinh? 

Câu hỏi này đã được giới quan sát nêu lên sau khi Hội nghị Ngoại trưởng Hiệp hội các Quốc gia Đông Nam Á, họp lại tại Miến Điện ngày 08/08/2014, đã nhất trí thông qua một bản Thông cáo chung, trong đó vấn đề Biển Đông đã được nêu bật với nhiều chi tiết hơn bình thường cũng như với những từ ngữ khá cứng rắn.

Về lập trường chung của khối ASEAN trên vấn đề Biển Đông, đánh giá của giới quan sát dĩ nhiên không đồng nhất với nhau. Có ý kiến cho rằng phản ứng của khối nước Đông Nam Á trước các hành vi quyết đoán của Trung Quốc trên Biển Đông tiếp tục yếu ớt. Lý do là nội bộ ASEAN vẫn chia rẽ, với nhiều nước vì lợi ích riêng tư nên tránh động chạm Bắc Kinh, trong lúc các quốc gia bị Trung Quốc trực tiếp chèn ép lại muốn ASEAN cứng rắn hơn, đặc biệt sau hành động thô bạo của Bắc Kinh với vụ giàn khoan HD-981.

ASEAN vẫn bị tê liệt hay đã tiến bước trên hồ sơ Biển Đông?

Điển hình cho các đánh giá về thái độ e ngại Trung Quốc của ASEAN là bài phân tích của nhà báo kỳ cựu Bertil Lintner đăng trên chuyên san trên mạng YaleGlobal của trường Đại học Mỹ Yale ngày 12/08/2014, theo đó: “Sự tê liệt của ASEAN giúp cho Trung Quốc rảnh tay tại Biển Đông”. Giới phân tích đều ghi nhận là tại các hội nghị của ASEAN, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã thẳng thừng bác bỏ đề nghị của Mỹ yêu cầu “đóng băng” các hành vi khiêu khích tại Biển Đông, nhận chìm kế hoạch hành động ba điểm của Philippines, và khẳng định trở lại chủ quyền Trung Quốc trên hầu như toàn bộ Biển Đông.

Ngược lại với dòng ý kiến kể trên, cũng có nhiều đánh giá cho rằng lần này ASEAN đã có tiến bộ trên vấn đề Biển Đông. Bài phân tích của nhà báo Clint Richards trên báo mạng The Diplomat ngày 11/08/2014 chẳng hạn đã chạy tựa “Dù Bộ Quy tắc Ứng xử còn xa vời, nhưng ASEAN đã có bước tiến”. Một số tờ báo thì nhắc lại nguyên văn đánh giá của một số quan chức Mỹ cao cấp ngày 10/08/2014, theo đó Trung Quốc đã bị đẩy lùi nhân Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN.

Dẫu sao thì phải công nhận rằng tranh chấp Biển Đông quả là đã gây sóng gió ở các Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần này (08-10/08/2014) tại Miến Điện, với sự đối đầu Mỹ Trung. Bằng chứng thấy rõ là ngay cả sau khi các cuộc họp đã kết thúc, hôm 11/08/2014, Trung Quốc vẫn lên tiếng gay gắt tố cáo Mỹ là kẻ gây rối, buộc Washington tố ngược lại rằng chính Bắc Kinh mới là bên gây bất ổn bằng các hành động hung hăng nhắm vào các láng giềng.

Sóng gió cũng nổi lên ngay tại Hội nghị các Ngoại trưởng ASEAN. Dấu hiệu nổi cộm nhất là bản Thông cáo chung chỉ được công bố hôm 10/08/2014, tức là hai ngày sau khi hội nghị Ngoại trưởng kết thúc. Trong khoảng thời gian đó, 10 nước được cho là vẫn tiếp tục “đàm phán” – tức là vẫn còn bất đồng – về các nội dung cần đưa vào bản Thông cáo.

Theo tiết lộ của hãng tin Nhật Kyodo trong bản tin ngày 10/08, chính theo đề nghị của Việt Nam mà bản Thông cáo chung của ASEAN đã nâng cấp độ của mối quan ngại chung của ASEAN về diễn biến gần đây tại Biển Đông, khi đưa từ “serious” – tức là “nghiêm trọng” hay “sâu sắc” vào văn kiện chung. Việc bản dự thảo bỏ qua từ này – cho dù đã có trong bản Tuyên bố riêng về Biển Đông ngày 10/05/2014 – cho thấy là trong các thành viên ASEAN, một số nước vẫn e ngại không muốn đụng chạm Trung Quốc.

Brunei, Cam Bốt, Lào, Miến Điện và Thái Lan đều ‘sợ’ Trung Quốc?

Một số nhà ngoại giao thạo tin cũng tiết lộ cho Kyodo biết là nước nào trong ASEAN có thái độ e ngại Trung Quốc. Lập trường đó đã được phản ánh qua cuộc tranh cãi về khả năng nhắc đến tranh chấp Nhật-Trung trên Biển Hoa Đông trong bản Thông cáo chung của ASEAN.

Dự thảo ban đầu của văn kiện này có đoạn nói về mối quan ngại của ASEAN đối với “những căng thẳng hiện nay ở Biển Hoa Đông”, bắt nguồn từ tranh chấp lãnh thổ gay gắt giữa Nhật Bản và Trung Quốc về quần đảo Senkaku/Điếu Ngư, và kêu gọi các quốc gia liên quan “kiềm chế hành động đơn phương làm gia tăng căng thẳng và thay đổi hiện trạng”.

Thế nhưng toàn bộ đoạn văn này đã bị xóa bỏ trong bản Thông cáo chung. Theo các nguồn tin trên, có năm nước là Brunei, Cam Bốt, Lào, Miến Điện và Thái Lan đã yêu cầu xóa bỏ điều khoản này trong phiên bản cuối cùng của bản thông cáo, rõ ràng là vì đã cân nhắc hơn thiệt trong các mối quan hệ của họ với Trung Quốc.

Đối lập với nhóm quốc gia nói trên là Philippines, Singapore và Việt Nam, đã thúc giục ASEAN giữ lại đoạn văn, trong khi hai thành viên còn lại là Indonesia và Malaysia không có quan điểm về vấn đề này.

Dẫu sao thì cũng phải công nhận rằng, trên vấn đề Biển Đông, các Ngoại trưởng ASEAN đã có được sự đồng thuận tương đối, thể hiện rõ rệt trong bản Thông cáo chung. Nhận xét chung của nhà báo Clint Richards trên báo mạng The Diplomat ngày 11/08/2014 theo đó ASEAN đã có “bước tiến” cũng là ý kiến của Giáo sư Ngô Vĩnh Long, thuộc Đại học Maine (Hoa Kỳ), một nhà nghiên cứu kỳ cựu về Biển Đông.

Trả lời phỏng vấn của RFI, Giáo sư Long cho rằng qua bản Thông cáo chung lần này các nước ASEAN đã nói rõ: “Nếu tiếp tục gây hấn trên Biển Đông, Trung Quốc không chỉ gây hấn với Việt Nam mà với toàn khu vực và thế giới”, và nhân Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN tại Miến Điện vừa qua, đề nghị ‘đóng băng’ các hành vi khiêu khích “không phải chỉ là của Mỹ, mà là của hầu hết các nước trong khu vực”.

Trong bối cảnh đó, Giáo sư Ngô Vĩnh Long thấy rằng Việt Nam nên thúc đẩy hơn nữa sự cộng tác với các nước ASEAN, Mỹ và các nước đồng minh của Mỹ (như Nhật, Hàn Quốc và Úc) trong việc thực hiện triệt để bản Thông cáo chung vừa qua.

Dưới đây là bài phỏng vấn mà Giáo sư Long đã dành cho RFI:

Căn cứ vào bản Thông cáo chung, có thể nói là ASEAN đã “cứng rắn” hơn một chút trên vấn đề Biển Đông hay không?

ASEAN có cứng rắn hơn trên vấn đề Biển Đông vì Thông cáo chung (công bố) ngày 10 tháng 8 này lần đầu tiên có 7 điều khoản tương đối chi tiết về Biển Đông. Điều khoản đầu về Biển Đông – điều 149 – của Thông cáo chung, khẳng định:

“Chúng tôi tiếp tục quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây làm gia tăng căng thẳng ở biển Đông và khẳng định lại tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh biển cũng như tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông”.

Các nước ASEAN không những “quan ngại sâu sắc” mà, trong Điều khoản 151, còn chỉ trích những “hành động gây phức tạp tình hình và làm phương hại đến hòa bình, ổn định và an ninh ở biển Đông.”

Do đó, Điều khoản nầy yêu cầu “giải quyết tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình, không đe dọa hoặc sử dụng vũ lực, bao gồm đối thoại thân thiện, tham vấn và thương lượng, phù hợp với các nguyên tắc được công nhận của luật pháp quốc tế, trong đó có Công ước LHQ về Luật biển 1982 (UNCLOS)”

Tuy không đề cập đến Trung Quốc, hai điều khoản vừa trích cho ta biết rõ là tất cả các nước ASEAN cho rằng những hành động của Trung Quốc đã làm phương hại đến hoà bình, ổn định và an ninh ở Biển Đông cũng như không phù hợp với các nguyên tắc của luật pháp quốc tế.

Có yếu tố gì mới hơn trong phần nói về Biển Đông so với các Thông cáo chung trước đây hay không? Đặc biệt là so với bản thông cáo chung riêng rẽ về Biển Đông được công bố ít lâu sau sự cố HD-981?

Các bản thông cáo chung trước đây chỉ nói chung chung, và bản Thông cáo chung ngày 10 tháng 5, sau sự cố Hải Dương 981, chỉ nói đến “quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây” nhưng không có đề cập đến “những hành động làm phương hại đến hoà bình” như trong Điều khoản 151 của Thông cáo chung lần này.

Việc này cho biết là nếu Trung Quốc tiếp tục gây hấn trên Biển Đông thì Trung Quốc không chỉ gây hấn với Việt Nam mà với toàn khu vực và thế giới. Đây là điều mà tôi nghĩ là bản Thông cáo này nói rõ.

Thêm vào đó là Điều khoản 152 nêu đích danh Trung Quốc trong quan hệ với các nước thành viên ASEAN và nhấn mạnh rằng:

“Chúng tôi nhất trí tăng cường tham vấn với Trung Quốc về các biện pháp và cơ chế nhằm bảo đảm và tăng cường hơn nữa việc thực hiện đầy đủ và hiệu quả DOC một cách tổng thể, nhất là Điều 4 và Điều 5, cũng như đàm phán thực chất để sớm đạt được bộ Quy tắc ứng xử biển Đông (COC).”

Cụm từ “đàm phán thực chất” được lập lại trong Điều khoản 154 khi nói về hai hội nghị về DOC sẽ được tổ chức vào tháng 10.2014 tại Bangkok (Thái Lan).

Điều này cũng cho biết là Trung Quốc từ trước đến nay không chịu đàm phán thực chất, mà lại cố tình tránh né. Nay khối ASEAN và các nước tham dự Hội nghị vừa qua muốn Trung Quốc phải đàm phán đàng hoàng, không tránh né, và đàm phán thực chất, nếu không thì ASEAN phải thay đổi thái độ với Trung Quốc trong tương lai.

Theo Kyodo, chính Việt Nam đã gây sức ép buộc đưa từ ngữ “serious” vào bản Thông cáo chung của ASEAN. Phải chăng đó là một dấu hiệu cho thấy là Việt Nam kiên quyết hơn trong đối sách chống Trung Quốc về Biển Đông?

Cụm từ “quan ngại sâu sắc” (seriously concerned) đã được nêu ra trong Thông cáo chung của các bộ trưởng ASEAN ngày 10 tháng 5 rồi. Nhưng vấn đề Việt Nam có cương quyết hơn trong đối sách với Trung Quốc về Biển Đông hay không thì còn phải tùy những hành động thiết thực của Việt Nam trong thời gian tới là gì?

Ví dụ như Việt Nam có ủng hộ Philippines trong vấn đề kiện Trung Quốc về đường lưỡi bò hay cùng kiện với Philippines không? Nếu không thì Việt Nam có tự khởi kiện Trung Quốc về đường lưỡi bò và về việc Trung Quốc đánh chiếm Hoàng Sa và một số đảo ở Trường Sa để sau đó dùng các vị trí này đe doạ an ninh của Việt Nam nói riêng và của khu vực và thế giới nói chung hay không?

Tôi nghĩ rằng một cụm từ ở một hội nghị không phản ánh được dấu hiệu là Việt Nam có kiên quyết hơn hay là không.

Mỹ hay Trung Quốc thắng tại Hội nghị ASEAN lần này trên vấn đề Biển Đông? Mỹ thì tự nhận là mình thắng, còn một số quan sát viên thì cho rằng Trung Quốc đã đẩy lùi được đề nghị của Mỹ muốn đóng băng các hành động khiêu khích.

Vấn đề không phải là ai thắng ai thua tại bàn hội nghị mà là ai có những hành động gì để đem lại an ninh và hoà bình cho khu vực và thế giới.

Việc “đóng băng” các hành động khiêu khích thực chất chỉ là việc lập lại điều 5 của DOC, trong đó có nói: “Các nước thành viên của DOC phải tự kiềm chế những hành động gây phức tạp hay leo thang tranh chấp và làm phương hại đến hoà bình và ổn định, trong đó có việc tự kiềm chế những hoạt động nhằm tạo cư trú trên những đảo, những cồn cát, và những mõm đá, v.v., hiện nay không có người ở.”

Do đó, đề nghị “đóng băng” trong hội nghị vừa qua không phải chỉ là của Mỹ, mà là của hầu hết các nước trong khu vực.

Ví dụ như Ngoại trưởng Philippines có đưa ra sáng kiến “Kế hoạch hành động 3 điểm (TAP, Three Actions Proposal) nhằm kiểm soát và giảm căng thẳng ở Biển Đông, nhưng Ngoại trưởng Vương Nghị của Trung Quốc lập tức bác bỏ. Việc bác bỏ này chứng tỏ Trung Quốc thực sự không muốn theo lập trường của mình (đã ghi) trên bản Tuyên bố DOC.

Dù sao đi nữa thì Điều khoản 155 của Thông cáo chung cũng ghi nhận sáng kiến này của Philippines vì nó phù hợp với Điều 4 và Điều 5 của DOC cũng như luật pháp quốc tế.

Do đó, không hẳn Trung Quốc đã thắng tại bàn hội nghị. Thêm vào đó thái độ bất chấp và ngoan cố của Trung Quốc có thể càng ngày càng làm cho các nước ASEAN thấy cần phải dựa vào thế lực của Mỹ để bảo vệ an ninh chung.

Việc các quan chức Mỹ nào đó tự cho là Mỹ thắng thì tôi thấy có thể chính bản thân họ vốn là những luật sư hơn là những nhà ngoại giao… Bởi vì vấn đề của ngoại giao không phải là thắng thua ở bàn hội nghị, không phải chỉ nói suông, mà cần được củng cố bằng những hành động thiết thực, nhất là bằng sức mạnh quân sự.

Thành ra, trong khi Việt Nam còn yếu trong lãnh vực này, thì Mỹ chẳng hạn đã tăng cường quan hệ quân sự với Việt Nam. Vừa qua, Đại tướng Martin Dempsey, Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ mới vừa đi thăm Việt Nam, và theo dự kiến, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel cũng sẽ đi thăm Việt Nam vào cuối năm nay.

Vấn đề ở đây là Mỹ sẽ củng cố quan hệ với Việt Nam và các nước trong khu vực. Theo tôi, đây là một vấn đề rất cần thiết, cho nên mới vừa ra khỏi bàn hội nghị mà nói là thắng hay là thua, thì đó đúng là kiểu nói của luật sư, hơn là của các nhà làm ngoại giao.

Sắp tới đây Việt Nam có thể làm gì?

Bản Thông cáo chung của ASEAN vẫn còn chung chung, mặc dù đã dưa ra nhiều điều khoản chi tiết hơn các bản Thông cáo trước đây. Theo tôi thì sắp tới đây, Việt Nam nên thúc đẩy hơn nữa sự cộng tác với các nước ASEAN, đặc biệt là với Mỹ và các đồng minh của Mỹ (như Nhật, Hàn Quốc và Úc) trong việc triển khai và thực hiện triệt để bản Thông cáo chung vừa qua. Công việc triển khai và thực hiện bản thông cáo này rất quan trọng.

Theo tôi, việc “khẳng định lại tầm quan trọng của việc duy trì hòa bình, ổn định, an ninh biển cũng như tự do hàng hải và hàng không ở biển Đông” trong Điều khoản 149 của Thông cáo chung, cũng như trong tuyên bố của tướng Martin Dempsey tại Việt Nam, cho thấy đó là chiều hướng chung của khu vực và của Mỹ. Cho nên việc chỉ chú trọng đến tranh chấp chủ quyền Hoàng Sa và Trường Sa là không đúng hướng.

Nội dung Điều khoản 149 cũng là chính sách của Mỹ từ trước đến nay, do đó, Mỹ có thể giúp điều phối các hoạt động của các nước trong khu vực trong việc trấn an và đối phó với Trung Quốc. Nếu Trung Quốc tiếp tục thách thức và không chịu dàn xếp ổn thoả qua thương lượng thì Việt Nam nên khởi kiện Trung Quốc và vận động các nước đề cập trên, cũng như cộng đồng thế giới, ủng hộ Việt Nam trong việc làm thiết thực này.

Nói ngắn gọn, bản Thông cáo chung là một bước đầu tích cực, nhưng bước đầu này cần phải được triển khai và thực hiện triệt để, và vai trò của Việt Nam trong việc này rất quan trọng. Nếu Việt Nam không lên tiếng mạnh, thì khó cho các nước khác trong khu vực, cũng như khó cho Mỹ, một nước rất xa, để vận động quần chúng của họ, để có thể ủng hộ Việt Nam và các nước khác trong khu vực.

Trọng Nghĩa

Đọc thêm

Khai Giảng Giáo Lý năm học 2014 - 2015 tại giáo xứ Hòa Ninh

Chiều hôm nay Chúa Nhật 20 Thường Niên Năm A giáo xứ Hòa Ninh tổ chức lễ Khai giảng giáo lý năm học mới 2014 - 2015, khoảng 1000 học sinh trong toàn xứ và 55 thầy cô Giáo lý viên cùng đông đảo bà con đến trong toàn giáo xứ trong lễ khai giảng các em được Cha xứ trao  phần thưởng cho các em học sinh giỏi, khá và thầy cô Giáo lý viên cũng nhận được bằng khen từ Cha xứ sau bao năm miệt mài đèn sách cùng các em!

TT Hòa Ninh

<<Bấm vào đây xem thêm hình>>

Đọc thêm

Thánh Lễ tĩnh tâm Hội Mân Côi Hòa Ninh nhân dịp kỷ niệm 150 năm thành lập giáo xứ

Sau một ngày Hội Mân Côi giáo xứ Hòa Ninh tĩnh tâm và cầu nguyện, buổi chiều  thánh lễ tạ ơn được diễn ra trong bầu khí linh thiêng của năm thánh giáo xứ, tất cả 400 hội viên tham dự đầy đủ và sốt sắng.

Ban TT Hòa ninh

<< xem hình>>

Đọc thêm

Giáo xứ Hoà Ninh: Đại lễ kỷ niệm 150 năm thành lập

Đức Thánh Cha Phanxicô đã rộng ban cho giáo xứ Hoà Ninh đặc ân Năm Thánh nhân dịp kỷ niệm 150 năm thành lập, với sắc lệnh của Toà Ân Giải Tối Cao ký ngày 8/11/2013. Sau hơn 8 tháng kể từ ngày khai mạc Năm Thánh (3/12/2013), giáo dân giáo xứ Hoà Ninh đã đón nhận muôn vàn hồng ân. Trong chuỗi ngày cao điểm của Tuần đại phúc, Đức cha phụ tá Phêrô Nguyễn Văn Viên đã về dâng thánh lễ Tạ ơn và ban Bí tích Thêm sức cho 232 con em trong giáo xứ. Cùng đồng tế với Đức cha Phêrô có 29 linh mục đang làm mục vụ tại các giáo xứ trong và ngoài tỉnh Quảng Bình.

Lịch sử bi hùng

Quả là một dịp đáng nhớ, một mốc thời gian trọng đại và chuỗi ngày hồng ân đối với bà con giáo xứ Hoà Ninh. Câu khẩu hiệu: “Tri ân quá khứ - chấn hưng hiện tại - vững bước tương lai” đã nói lên hết những tâm tình tạ ơn, tin tưởng và hi vọng của gần năm ngàn con tim giáo xứ Hoà Ninh. Dịp đại lễ cũng là thời điểm để mỗi người con Hòa Ninh hôm nay ôn lại quá khứ để tri ân các bậc tiền nhân đã gieo vãi và nuôi dưỡng hạt giống Đức Tin cũng như dày công dựng xây giáo xứ. Hoà Ninh - hai tiếng bình dị, thân thương mà thiêng liêng, mảnh đất “địa linh nhân kiệt” với bề dày lịch sử 150 năm trải qua bao bước thăng trầm. Tưởng như “Hoà Ninh là đất bình yên/ Trên hoà dưới thuận thiên niên thọ tường”, nhưng lịch sử cho thấy Hoà Ninh đã phải trải qua bao thử thách do thời cuộc và lòng người không thuận, tưởng chừng như không thể vươn dậy được: 3 lần nhà thờ bị phá hủy do cấm cách bách hại và bom đạn chiến tranh. Tuy nhiên, những người con Hoà Ninh luôn kiên cường chống chọi và sẵn sàng đối diện với mọi đau thương trong niềm tin tưởng vào Chúa quan phòng nhờ sự cầu bầu của thánh Phanxicô Xaviê bổn mạng giáo xứ.

Giáo xứ Hoà Ninh tiền thân là giáo họ Làng Đoàn. Cột mốc đáng nhớ của giáo họ Làng Đoàn là việc nhận thánh Phanxicô Xaviê làm bổn mạng và xây dựng nhà nguyện năm 1801. Từ một họ đạo nhỏ bé, trải qua bao biến cố thăng trầm, làng Đoàn đã được Đức cha Gauthier Ngô Gia Hậu nâng lên hàng giáo xứ vào ngày 23/12/1864 với tên là Hoà Ninh. Năm 1886, Hoà Ninh phải đối mặt với binh đao do các “thân hào văn sĩ” và phong trào Cần Vương cấm và bắt đạo dấy lên. Nhiều giáo dân vì trung thành làm chứng cho Đức Tin đã bị sát hại hoặc lâm cảnh tù tội; nhà thờ bị đốt phá. Tuy nhiên, đến năm 1887, bà con giáo dân cùng với cha xứ lúc đó là Phêrô Hoàng Đức Nguyên chung tay xây dựng lại thánh đường. Kể từ đó, giáo xứ Hoà Ninh ngày một phát triển mạnh mẽ, số giáo dân ngày càng gia tăng.

Trải qua chặng đường 150 năm, đến nay Hoà Ninh với số giáo dân là 4874 người, và đã cống hiến cho Giáo Hội nhiều người con ưu tú, trong đó có 56 linh mục và hơn 70 tu sĩ nam nữ.

Chuỗi ngày hồng ân

Ai ghé qua Hoà Ninh vào dịp này đều có thể nhận thấy sự rạng rỡ trên khuôn mặt những tín hữu nơi đây. Bởi lẽ, đây là chuỗi ngày hồng ân đối với giáo xứ Hoà Ninh, với 3 điểm nhấn là tuần Đại phúc, Thánh lễ ban Bí tích Thêm sức cho 232 em và Thánh lễ cao điểm kỷ niệm 150 thành lập giáo xứ.

Trong thánh lễ cao điểm, Đức cha Phêrô đã giúp bà con Hoà Ninh hiểu được ý nghĩa, giá trị của thời gian và truyền thống. Ngài nhắc nhớ mỗi người hãy luôn ý thức về các giá trị đó để biết gắn kết nó vào trong tình thương của Thiên Chúa, Đấng là Chủ không gian và thời gian. Ngài nói: “Thiên Chúa luôn sống ở thì hiện tại. Con người chúng ta là thụ tạo nên bị lệ thuộc vào thời gian còn Thiên Chúa thì không. Chúng ta có quá khứ, hiện tại và tương lai, còn Thiên Chúa thì luôn hiện hữu. Tuy nhiên, thời gian chóng qua của kiếp người lại là ân ban của Thiên Chúa, bởi qua kiếp sống này chúng ta cố gắng để tiến về sự sống trường tồn bên Chúa chúng ta”. Ngài cũng mong muốn mỗi người hãy biết nhìn về quá khứ để tỏ lòng thành kính, tri ân và tiếp bước các bậc tiền nhân nhằm phát huy những truyền thống tốt đẹp nhờ đó giữ vững và làm triển nở Đức Tin trong hiện tại và tương lai.

Trước đó, Đức cha đã cắt băng khánh thành và làm phép ngôi trường giáo lý mới của giáo xứ. Đặc biệt, vào lúc 6 giờ sáng thứ 6 ngày 01/08, Đức cha đã chủ tế thánh lễ Ban Bí tích Thêm Sức cho 232 em. Việc lãnh nhận ấn tín Chúa Thánh Thần với bảy Ơn Cả sẽ làm cho các em trưởng thành hơn về đời sống đức tin, trở thành những chứng nhân, can đảm và hăng say lên đường rao truyền Tin Mừng tình yêu của Chúa cho mọi người mà các có dịp gặp gỡ

Được biết, trong những ngày đón mừng đại lễ, cha quản xứ Antôn Hoàng Minh Tâm đã tổ chức nhiều chương trình đặc sắc đem lại niềm phấn khởi, vui tươi cho bà con giáo dân. Các chương trình giao lưu thánh ca và các sinh hoạt đạo đức đã lôi cuốn hàng ngàn người tham dự.

Năm thánh Giáo xứ Hoà Ninh 2013 - 2014

Với sắc lệnh PAENITENTIARIA APOSTOLICA Prot. N. 647/13/I, Tòa Ân Giải Tối Cao đã chấp thuận việc mở Năm Thánh để kỷ niệm 150 năm thành lập giáo xứ Hoà Ninh (1864 – 2014) theo thỉnh nguyện của Đức Giám mục giáo phận và nguyện ước của cộng đoàn giáo xứ Hoà Ninh. Theo đó, Năm Thánh được bắt đầu từ ngày Lễ kính thánh Phanxicô Xaviê bổn mạng giáo xứ (3/12/2013) và sẽ kết thúc vào chính ngày lễ này – 3/12/2014. Trong Năm Thánh này, Toà Thánh rộng ban ơn toàn xá cho các tín hữu đến đây (với những điều kiện thông thường) trong các dịp:

- Ngày khai mạc và bế mạc Năm Thánh

- Các ngày Lễ Trọng trong Năm Thánh

- Ba ngày Tết Nguyên Đán

- Ba ngày cao điểm của Tuần Chầu Lượt

- Ngày cuối cùng kỳ tĩnh tẫm của nhóm tại đây.

 Nhờ biết tạ ơn Thiên Chúa và tri ân các bậc tiền nhân, mọi con cái Hòa Ninh hôm nay sẽ tiếp nối những bước bi hùng của cha ông, vượt qua muôn vàn thử thách, với niềm tin son sắt, dựng xây gia đình Hòa Ninh ngày càng sáng lạn và hướng tới tương lai trong tình yêu quan phòng của Thiên Chúa.

>>>Xem thêm hình ảnh

Đọc thêm

Vị bác sỹ với quyền phản đối lương tâm đã bảo vệ mạng sống của Cristiano Ronaldo

Đó là vào năm 1984. Dolores Aveiro, mẹ của danh thủ bóng đá Cristiano Ronaldo, đã tiết lộ những giây phút cùng quẫn trong cuốn tự truyện "Người Mẹ can đảm", được phổ biến ngày 18/7/2014, tại Bồ Đào Nha.

"Vào thời đó, tôi được 30 tuổi và có ba con, đối với tôi đó không phải là lúc đương đầu với một cuộc sinh đẻ mới và mở rộng gia đình và tôi đã nói với một bác sĩ, nhưng ông đã từ chối can thiệp"- bà giải thích.

Bà nhấn mạnh những lý do yêu cầu của bà: cuộc sống không được tốt đẹp ở gia đình, nuôi dưỡng các con Hugo, Elma và Catia Liliana là một thách đố càng ngày càng khó với một người chồng, José Dinis, thất nghiệp. Ông chết vào năm 2005, do rượu chè. Gia đình đã phải tiết kiệm về mọi thứ, bao gồm cả tiền điện.

Thái độ ngập ngừng của bác sĩ và những mưu toan để lái bà khỏi ý định phá thai đã không đến ngay lập tức sau những lý do của bà mẹ đang gặp khó khăn. Cuối cùng bà mẹ đã quyết định mang thai đến cùng: "Nếu đó là ý muốn của Thiên Chúa mà đứa trẻ này được sinh ra, thì ước gì được như thế."

Mẹ của Ronaldo đã tiết lộ những điều này với sự đồng thuận của Ronaldo. Ronaldo ý thức rằng chính nhờ bà mà những lý do vốn thúc đẩy bà muốn từ bỏ bào thai trước đây đã tìm thấy một giải pháp: "Thưa mẹ, mẹ thấy, mẹ đã muốn phá thai và bây giờ, chính con là người nắm giữ tiền chi tiêu của gia đình."

Ở đây cũng cần ghi nhận quyền phản đối lương tâm của bác sĩ.

Tý Linh
Nguồn: ZENIT

Đọc thêm

Tin buồn: Chị Anna Đoàn Thị Thanh thuộc xóm Tiền Môn qua đời.

CÁO PHÓ
  Trong niềm tin vào Chúa Kitô Phục Sinh,
cha quản xứ, hội đồng mục vụ, ban truyền thông giáo xứ và gia quyến xin kính báo cùng thân bằng quyến thuộc và bạn hữu gần xa:
 Chị Anna Đoàn Thị Thanh
 Sinh năm ngày 3 tháng 03 năm 1987, tại xóm Tiền Miếu - giáo xứ Hòa Ninh, giáo phận Vinh
 đã an nghỉ trong Chúa vào lúc 19 giờ 30 phút ngày 15 tháng 07 năm 2014
hưởng dương 27 tuổi.
Thánh lễ an táng vào lúc  14 giờ 00 ngày 17/07/ 2014
tại thánh đường giáo xứ Hòa Ninh 
(xã Quảng Hòa, Thị Xã Ba Đồn, Quảng Bình),
An táng tại nghĩa địa Đồng Chăm lúc 15 giờ 30 cùng ngày   
Kính xin quý cha, quý tu sĩ và thân hữu xa gần hiệp thông với chúng tôi dâng lời cảm tạ Thiên Chúa cho Chị Anna và cầu nguyện cho người anh em  của chúng ta sớm được hưởng nhan thánh Chúa.

Ban truyền thông giáo xứ Hòa Ninh

Đọc thêm

Vị linh mục-blogger Việt Nam tranh đấu cho tự do tôn giáo

30/06/2014 – Tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới đã đưa tên linh mục thuộc Dòng Chúa Cứu Thế Anton Ngọc Thanh vào danh sách “100 anh hùng thông tin” của họ. Báo Vatican Insider phỏng vấn với chính vị linh mục.

Chiến dịch cho nhân quyền và tự do tôn giáo tại Việt Nam đang trong đà tiến triển trên mạng. “Gần 40 triệu người sử dụng Internet tại Việt Nam. Phương cách có hiệu quả nhất để đánh thức nhận thức của người dân và rao giảng Tin Mừng là tạo ra các ứng dụng cho điện thoại thông minh và máy tính bảng – đó là những công cụ rất phổ biến – để nông dân, thanh niên, sinh viên và người lao động chỉ cần bấm một nút là có thể truy cập thông tin về niềm tin và sự tự do.” Linh mục-blogger cha Anton Ngọc Thanh, người quản lý trang mạng Tin tức Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam và đài phát thanh Công giáo trong tổng giáo phận Sài Gòn (năm 1976, thành phố miền Nam Việt Nam này được đổi tên thành Thành phố Hồ Chí Minh sau khi bị Việt Cộng cưỡng chiếm) cho biết trong một cuộc phỏng vấn dành riêng cho Vatican Insider.

Anton, một linh mục Dòng Chúa Cứu Thế 45 tuổi, là người đã được tung lên hàng những người nổi danh quốc tế sau khi ông được đưa vào danh sách “100 anh hùng thông tin” của tổ chức Phóng Viên Không Biên Giới. Danh sách này vinh danh các cá nhân đấu tranh cho tự do ngôn luận và tự do báo chí, đặc biệt trong hoàn cảnh khó khăn. Việt Nam vừa khít vào nhóm này: các nguồn tin tức chính (báo chí, kênh truyền hình và trang mạng) là quốc doanh. Chính phủ kiểm soát các phương tiện truyền thông đại chúng và các thông tin được xuất bản hay phát sóng. Nhưng một phong trào trực tuyến đang phát triển chống lại hệ thống kiểm soát đó. Bản chất của Internet, với trang web không ngừng tiến hóa, khiến cảnh sát rất khó có thể kiểm soát từng công dân một. Hệ thống kiểm duyệt của nước này có những lỗ hổng. Blog và mạng xã hội đã trở thành một phương tiện cơ bản để người Việt Nam diễn đạt ý kiến của mình một cách tự do. Cha Anton cho các trang mạng là mảnh đất màu mỡ để nâng cao ước mong tự do của công chúng. Chiến dịch đòi hỏi tôn trọng nhân quyền của ông đã bị chính phủ Việt Nam chỉ trích, cho cảnh sát theo dõi liên tục và đã dẫn đến việc ông bị bắt giữ nhiều lần.

Thưa Cha Anton, xin Cha cho chúng tôi biết về cuộc sống và thiên hướng của Cha?

“Tôi sinh ra trong một khu phố nghèo ở Sài Gòn, nơi các linh mục thuộc Dòng Chúa Cứu Thế chăm sóc con chiên. Sự hăng say của họ đã cảm hóa tôi khi tôi còn nhỏ tuổi. Tuy nhiên đất nước chúng tôi bị chủ nghĩa vô thần cộng sản choàng lên. Khi tôi lớn lên, tôi cảm thấy trống rỗng trong lòng mặc dù tôi thành công trong việc học. Một hôm tôi tình cờ được đọc đoạn văn từ trong lá thư của Thánh Phaolô gửi tín hữu Galatê nói rằng “Không phải tôi còn sống, nhưng là Chúa Kitô sống trong tôi” tôi đột nhiên nhận ra rằng Thiên Chúa đã ở sâu trong tâm hồn tôi. Tôi bắt đầu giúp đỡ các linh mục Dòng Chúa Cứu Thế chăm sóc trẻ em vô gia cư. Sau đó, tôi tham gia với họ: họ đã dạy tôi rằng Chúa Kitô sống giữa những người nghèo và người bị bỏ rơi”. 

Điều gì đã khiến Cha quyết định đi vào lĩnh vực tin tức? 

“Khi tôi 16 tuổi niềm đam mê về ngành báo chí và truyền thông bắt đầu phát triển trong tôi. Tôi muốn trở thành một nhà báo và bắt đầu làm việc như một cộng tác viên độc lập. Khi tôi trở thành một linh mục, tôi đã được gửi đến giáo phận Kontum, nơi của các nhóm dân tộc thiểu số. Tôi đã học được làm thế nào để hiểu người dân bản địa và đã thực hiện một phim tài liệu ngắn về họ. Năm 2005, khi các mạng xã hội đã được sinh ra, tôi bắt đầu viết một số cảm nghĩ vắn tắt trên một blog và trên Facebook. Năm 2009, Dòng Chúa Cứu Thế Việt Nam quyết định đem lại một động lực mới cho lĩnh vực thông tin liên lạc và họ giao phó nhiệm vụ này cho tôi. Kể từ đó, chúng tôi, một nhóm nới rộng gồm có giáo dân, người ngoại đạo và tôi đã tạo ra một hệ thống thông tin trên mạng và qua đài phát thanh. Chúng tôi chuyển tải các tin thời sự có liên quan đến mối quan hệ giữa xã hội Việt Nam và các giá trị Kitô giáo. Tự do tôn giáo và các quyền bất khả xâm phạm của con người rất gần gũi với trái tim của chúng tôi”.

Công tác mục vụ của cha tới đâu rồi? 

“Tôi hiện đang làm việc tại Tổng Giáo phận Sài Gòn. Công tác mục vụ của tôi chủ yếu là qua mạng. Chúng tôi không những có thể phục vụ người dân địa phương mà còn hợp tác với người Việt hải ngoại khắp nơi trên thế giới nhờ vào Internet. Đây là một dịch vụ cho cuộc sống, cho sự thật và cho Tin Mừng. Ví dụ: chúng ta cần phải tố cáo các trường hợp người bị tước đoạt đất đai của mình mà không được bồi thường gì cả. Bất cứ ai phản đối đều bị bắt giữ. Hoặc chúng tôi gặp những giới trẻ có cuộc sống đang tập trung vào cờ bạc trực tuyến, bạo lực và khiêu dâm. Nhiều giới trẻ đã mất hy vọng trong cuộc sống. Chúng tôi cố gắng gặp tận mặt và giúp đỡ họ”.

Cha phải đối phó những khó khăn nào? 

“Chúng tôi thường bày tỏ tình đoàn kết của chúng tôi đối với một số hoạt động viên hoặc các blogger bị bắt vì đã tham gia vào việc ” tuyên truyền chống chính phủ “. Tại một cuộc biểu tình ủng hộ ông Nguyễn Văn Hải, (được gọi là Điếu Cày), cảnh sát bắt giữ tôi, ngăn chặn không cho tôi báo cáo về phiên tòa bất công này. Điều tương tự cũng đã xảy ra với Đinh Nhật Uy, anh đã bị bắt vì một số bài viết trên Facebook. Tất cả các phóng viên, kể cả chính bản thân tôi đều có những rủi ro tương tự. Để hỗ trợ lẫn nhau về nhiệm vụ này cho tự do, chúng tôi tổ chức họp hàng tuần, giúp đỡ lẫn nhau và cầu nguyện với nhau. Chúng tôi không có vũ khí, nhưng bạo lực không làm chúng tôi sợ bởi vì nó không thể làm suy yếu lương tâm chúng tôi”.

Giáo Hội Việt Nam phải đối mặt với tình trạng nào hiện nay? 

“Trong xã hội cộng sản của chúng tôi, tôn giáo không hoàn toàn tự do. Mặc dù Hiến pháp tuyên bố rằng công dân có quyền tự do lựa chọn tôn giáo của họ, tất cả các hoạt động tôn giáo phải được Nhà Nước cho phép. Các cộng đồng tôn giáo như Giáo hội Công giáo không có tư cách pháp lý được công nhận. Ngoài những vấn đề cơ cấu ra, trong Giáo Hội Việt Nam tôi thấy có những vấn đề liên quan đến người làm chứng tận tâm với đức tin trong cuộc sống hàng ngày của họ. Điều thách đố là sống một cuộc sống thật sự Kitô giáo. Tuy nhiên, người Việt đặt niềm tin rất lớn vào Giáo Hội, nơi họ cho là có một tổ chức mạnh mẽ và đoàn kết. Vì lý do này, Giáo Hội có nhiệm vụ đóng góp vào sự tiến bộ dân chủ, vì lợi ích của cả nước”.

Cha có tin rằng cố Đức Hồng Y Nguyễn Văn Thuận là một ví dụ trong ý nghĩa này? 

“Đức Hồng Y là một nhân vật điển hình cho chúng tôi: ông từ miền Nam Việt Nam, như tôi, và chính quyền cộng sản đã cho ông ấy vào tù vì ông giữ niềm tin vào Thiên Chúa. Cuốn sách “Dọc theo con đường hy vọng” truyền sức mạnh và lời khuyến khích đến tất cả giáo dân Công giáo Việt Nam, ngay cả trong tình hình khó khăn hiện nay. Đức Hồng Y Nguyễn Văn Thuận đã hành động như nhân chứng của Chúa Kitô ngay cả trong tù, mang một thông điệp hòa bình tới các cán bộ nhà tù. Tôi hy vọng Đức Giáo Hoàng Francis sẽ sớm phong chân phước cho ông.”

Tác giả Paolo Affatato  (Vatican Insider *)
N.Khôi dịch từ Forum Vietnam 21

Đọc thêm

Việt Nam: Một xã hội bất an?

Tin tức từ các báo chính thống liên tục loan đi những vụ ‘cướp, giết, hiếp…’ xảy ra hằng ngày tại khắp nơi trên cả nước. Rồi qua trải nghiệm thực tế, nhiều người dân hoang mang, lo âu vì xã hội đang ngày càng trở nên bất an.

Thực tế ra sao và nguyên nhân vì đâu?

Công an bắt người biểu tình chống TQ tại Hà Nội.

Tệ nạn xảy ra nhiều hơn

Vẫn chưa có một thống kê nào chính xác về số các vụ trộm – cướp, bị đánh nhầm, bị tạt acid, bị đâm bằng kim tiêm có dính máu HIV, bị móc túi từ những người bán hàng, ở trong nhà bị cướp vào hãm hiếp, cướp tài sản rồi giết luôn… cho từng khoảng thời gian hay từng địa bàn nào; dù rằng hàng ngày, báo chí – ti vi – các phương tiện truyền thông đều đưa tin người bị tai nạn – bị tử vong do cướp giật, do nhìn đểu, hoặc chỉ vì một câu nói không vừa ý người nghe…

Anh Nguyễn Hoàng Dũng đang làm việc tại TPHCM cho rằng xã hội Việt Nam ngày nay càng nhiều trộm cướp, chính bản thân Anh cũng vừa mới bị trộm một cái laptop tại phòng trọ, nhưng may mắn Anh đã nhận lại được, do tên ăn trộm bị bạn anh và người dân xung quanh nhà trọ rượt bắt nên đã bỏ chạy và vứt lại tang vật:

“Có một người ăn trộm mở cửa ra, vì cửa chưa khóa lại chỉ mới khép, vô lấy máy của em, rồi chạy vì máy em để gần cửa, bạn em mới phát hiện chạy rượt theo không kịp, vì do vấp cái chiếu bị té, rồi la lên cũng không thấy ai rượt bắt lại. Nhưng mà chạy ra có cô bán vé số ở gần phòng trọ, cô kêu lại nói là ở khúc kia có một nhóm mới bắt được một người ăn cắp cái máy laptop và họ giữ lượm lại được. Người ăn trộm thì chạy rồi, nhưng còn lại cái laptop kêu tụi em lại nhìn có phải laptop của mình không? Em lại đó nhận lại cái laptop và nhận dạng, người ta cho lấy về và gởi lại tiền cà phê cho họ chút.”

Anh Tuấn mới ra trường, đang làm việc tại Sài Gòn nhìn thấy tệ nạn xã hội Việt Nam ngày nào cũng có hình ảnh cướp, trộm, đâm chém nhau, Anh Tuấn rất sợ, cho rằng các tệ nạn này xảy ra nhiều hơn so với trước đây là vì:

“Thì thấy sợ, trước tiên là sợ, thấy bây giờ loạn hơn hồi xưa nhiều. Thấy như vậy đó.Trong thành phố thì cũng có người này người khác, nhưng có một số người vì ảnh hưởng sách báo, phim ảnh, một phần do hòan cảnh gia đình, một phần do bạn bè rủ ghê, một phần do chơi game với nhiều chuyện tệ nạn xã hội thường gặp.”

Bạn Thùy Vân sinh viên năm 3, đang buôn bán mỹ phẩm trên mạng tại Hà Nội cũng rất là hoang mang lo sợ mỗi khi đi ra đường, Bạn Vân chia sẻ:

“Không biết một ngày nào đó trong tình trạng đang đi, bị đánh vì lý do đòi tiền gì không? Em cảm thấy lo sợ, sợ hãi và lo lắng vì bây giờ là xã hội phát triển, nhiều người người ta không muốn lao động chân tay hoặc tốn thời gian suy nghĩ cho nên người ta mới đi trộm cướp để kiếm sống qua ngày.”

Bạn Vân cũng nêu thêm lý do cho tình trạng bất ổn tại Việt Nam mà bạn lo lắng như thế:

“Do môi trường giáo dục không phổ biến cho các bạn trẻ ấy là nên kiếm tiền, nên lao động bằng cách nào để có đồng tiền xứng đáng thì tức là các bạn ấy một phần là không muốn lao động kiếm tiền từ bàn tay mình tạo ra thì các bạn ấy làm đủ mọi cách chiêu trò từ ăn trộm đến dùng tiêm chích HIV để lấy tiền người khách thành tiền của mình đi tiêu xài. ”

Sự thể hiện thái quá?

Thạc sĩ tâm lý học lâm sàng Diễm Hương – cư ngụ Hà Nội đang công tác tại cơ quan nhà nước, chuyên viên tư vấn về tâm lý giáo dục cho các phụ huynh cho biết nguyên nhân dân đến tình trạng thanh thiếu niên bộc phát tánh côn đồ trong xã hội Việt Nam:

“Nói chung là người ta có thể đâm nhau vì một cái ánh nhìn đểu hoặc người ta có thể đâm nhau vì một câu nói khích hoặc thậm chí mang cả rất nhiều đồng bọn để xử lý tên này tên kia vì nhìn đểu tao. Đấy cũng là một cái cách mà mỗi cá nhân nó thể hiện cái tính sỉ diện của bản thân. Với tao mày không được phép nhìn đểu, với tao mày không được bày tỏ thái độ thế kia… Nó cũng là sự thể hiện thái quá.”

Nữ thạc sĩ này cũng đề cập đến một nguyên nhân khiến cho nhiều người trở nên bất hảo bằng mọi cách khi mà giá trị đạo đức của xã hội không còn, chủ nghĩa thực dụng lên ngôi, đồng tiền là tất cả. Một tầng lớp ngày càng giàu có thểm; trong khi đó nhiều người bị bần cùng hóa:

“Tại sao con người ta cảm thấy bất an, tại vì trong xã hội Việt Nam đang có sự phát triển mạnh mẽ, sự phát triển này đang kéo theo những hệ lụy, tại vì dẫn tới một số những bộ phận rất là giàu, và những bộ phận lại suy thoái có nghĩa là làm ăn thua lỗ, không kiếm được việc làm khi người ta bị đẩy đến bước đường cùng thì người ta bị trở thành một con người tha hóa như kiểu Chí Phèo chẳng hạn có nghĩa là người ta sẳn sáng làm bất cứ điều gì để có tiền.”

Chính quyền phải có chức năng duy trì trật tự, ổn định xã hội, thế nhưng vai trò này chưa được thực thi đúng đắn ở Việt Nam, thạc sĩ Diễm Hương phát biểu:

“Để thực hiện được hết vai trò, thì chính phủ trước hết cần phải nghiêm. Tại vì những luật lệ cũng đã có rồi, ví dụ như: những luật vứt rác bừa bãi, luật sử phạt, chỉ cần chính phủ nghiêm thì tôi nghĩ sẽ tạo thành một thói quen cho người dân, giống như ăn trộm chặt tay thì lần sau người ta không dám ăn trộm nữa, bỏ rác ra ngoài phạt nghìn đô, người ta sẽ không bao giờ phạm nữa. Chính phủ đã có luật lệ rồi, nếu thực hiện tốt thì sẽ tạo ra thói quen tốt trong văn hóa, chỉ cần thực hiệm luật nghiêm, phạt từ trên xuống dưới một cách nghiêm minh cụ thể và công bằng. ”

Thạc sĩ Hương bức xúc nói tiếp ngành báo chí Việt Nam cũng phải gánh phần trách nhiệm về việc cổ súy cho những chương trình không có ích cho xã hội:

“Chính báo chí lại cổ súy cho những hành động như thế nữa, xem lại các chương trình văn hóa tuyên truyền của mình như thế nào? Chương trình nào thực tế, đưa lên chương trình học tập đi, chương trình người tốt việc tốt đi thay đi những chương trình nào là: Got Talent, X’factor các thứ… các báo chí cũng nên thay đổi nhận thức, không cổ súy cho các hoa hậu ao làng nữa, hoặc là người đẹp ngày hôm nay ăn không ngon, ngủ không yên, nay đi bệnh viện…”

Đòi hỏi có một ‘cõi thiên đường’ nơi hạ giới là điều không tưởng; thế nhưng nỗ lực tích cực xây dựng một xã hội đáng sống với những yếu tố an toàn, bình đẳng, qui cũ theo pháp luật… là yêu cầu mà một Nhà nước nào cũng phải có trách nhiệm thực hiện. Người dân cũng phải chung tay góp sức, không thụ động đối phó mà cùng nhau ý thức tham gia xây dựng.

An Nhiên, thông tín viên RFA

Đọc thêm